Wetten

Wetenschappers zijn al heel ver in het kweken van weefsels en organen en ze ontdekken steeds meer. Om daar toch nog controle over te houden zijn er verschillende wetten. De meeste wetten gaan over waar de (stam)cellen vandaan worden gehaald en de rechten die mensen waarvan er cellen zijn gebruikt voor onderzoek hebben. Er gaan dus ook veel wetten over embryonale cellen en dierlijke cellen.
In alle landen gelden er andere wetten, hier staan eerst een aantal wetten uit Nederland en daarna een paar wetten uit andere landen.

Embryowet:
In Nederland mogen geen menselijke eicellen bevrucht worden met als doel deze voor onderzoek te gebruiken. Wanneer de ouders daarvoor toestemming geven, mogen wel embryo's die overblijven na een IVF-behandeling gebruikt worden voor wetenschap. Uit die embryo's mogen ook stamcellen worden geïsoleerd om in kweek te worden gebracht. Hiermee mag onderzoek worden gedaan. Embryo's mogen ook niet speciaal gemaakt worden voor wetenschappelijk onderzoek. Het is verboden een embryo langen dan 14 dagen in een laboratorium te kweken. Onderzoek moet ook altijd ter goedkeuring worden voorgelegd aan een onafhankelijke commissie.

Wet Veiligheid en Kwaliteit Lichaamsmateriaal:
Stamcellen uit het beenmerg en de navelstreng worden voor verschillende therapieën ingezet. De overheid moet de opslag van deze cellen organiseren voor de publieke banken. De overheid hoeft dit nogniet te organiseren voor de private banken. Wel is aanbevolen om aan alle banken dezelfde hoge kwaliteitseisen te stellen. Deze regel is in Europa van kracht. Nederland heeft besloten dat opslag van lichaamseigen cellen alleen gedaan mag worden door niet-commerciële instanties.

Wet bescherming persoonsgegevens:
Ziekenhuizen hebben jaren lang gegevens van alle patiënten opgeslagen samen met een stukje weefsel. In deze wet staat in hoeverre de wetenschap hier onderzoek mee mag doen. Er wordt tegenwoordig ook gediscusieerd of de patiënten of hun familie ook recht hebben op een deel van de winst die bedrijven verdienen met gevonden kennis.

Wet medisch-wetenschappelijk onderzoek bij mensen:
Hierin staat vooral dat er toestemming gevraagd moet worden aan een medisch-ethisch toetsingscommissie als er klinisch onderzoek wordt gedaan bij mensen, maar ook bij embryo's. De commissie bestaan onder andere uit artsen, juristen en ethici.

Wet op de proefdieren:
Bij onderzoek wordt veel gebruik gemaakt van proefdieren. In de wet op de proefdieren is de bescherming geregeld van proefdieren. Elk proefdier moet goedgekeurd worden door de overheid via een Dier etische Commissie. Ze kijken of er niet teveel proefdieren gebruikt worden en of er geen alternatieven zijn.

Wet op bijzondere medische verrichtingen:
In deze wet staat onder andere dat xenotransplantatie is verboden. Er kunnen vaak geen onaanvaadbare gezondheidsrisico's worden uitgesloten. Het gaat hier ook niet alleen om de patiënt of proefpersoon, maar ook om de volksgezondheid. Xenotransplantatie is dus niet alleen voor de dieren verboden, maar ook vooral voor de mensen.

Besluit genetisch Gemodificeerde Organismen:
Wanneer het erfelijk materiaal van een organisme wordt veranderd tijdens onderzoek, moet er eerst toestemming voor gevraagd worden bij het ministerie van Volksverhuizing, Ruimtelijke ordening en Milieubeheer, dit moet ook bij gentherapie bij mensen.

Ethiek van genetische modificatie bij dieren:
Als het erfelijk materiaal van dieren wordt veranderd, moet het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit toestemming geven. Dit kan bijvoorbeeld het geval zijn als dieren worden ingezet om recombinant DNA geneesmiddelen te maken. Maar meestal gaat het om muizen die gebruikt worden om de functie van genen te onderzoeken. Bij deze muizen wordt er een extra gen toegevoegd of er wordt er juist één uitgeschakeld.

Europa:
Het gebruik van (embryonale) stamcellen voor het kloneren van mensen is in de EU verboden.
- In Groot-Brittanië en Zweden is het toegestaan om embryo's te maken voor onderzoek.
- In Spanje is het maken van embryo's toegestaan voor therapeutische doeleinden.
- In Groot-Bittanië is het toegestaan om hybride embryo's te gebruiken voor stamcelonderzoek. Hybride embryo's zijn embryo's die zijn ontstaan door het erfelijke materiaal van dierlijke eicellen te vervangen door het erfelijke materiaal van mensen. Deze embryo's mogen niet langer dan 14 dagen ontwikkelen en ze mogen niet worden geplaatst in de baarmoeder van een mens of dier.
- In Denemarken, Finland, Griekenland, Nederland, Zweden, UK en onder bijna alle omstandigheden in Spanje is het gebruik van 'rest'embryo's toegestaan.
- In Duitsland, Frankrijk, Ierland, Oostenrijk en Italië is dit verboden.
- In Luxemburg, Portugal en als je kan aantonen dat er geen alternatief is in België mogen embryo's speciaal gemaakt worden voor onderzoek.

VS:
Federale subsidies voor onderzoek met gebruik van embryo's zijn verboden.

www.biomedisch.nl/tekst/wet_en_regelgeving.php
www.biomedisch.nl/tekst/stamcellen.php
nl.wikipedia.org/wiki/stamceltherapie